جاذبه های گردشگری

خانه تاریخی آل یاسین، سبک زندگی متفاوت نیاکان ما

خانه تاریخی آل یاسین

کاشان شهری بسیار زیباست که بیش از هفت هزار سال قدمت شهرنشینی دارد. این شهر از دوره صفوی، مورد توجه پادشاهان قرار داشته است. به همین دلیل بناهای تاریخی بسیاری در آن ساخته شدند. از مهم ترین بناهای ساخته شده در کاشان، می توان خانه های تاریخی آن را نام برد. خانه تاریخی آل یاسین از جمله بناهای مشهور کاشان است که در دوره قاجار بنا شده است.

تاریخچه خانه تاریخی آل یاسین کاشان

این خانه سنتی در اواسط قرن نوزدهم میلادی به دستور فتحعلی شاه قاجار ساخته شد. البته بنای این خانه را به محمد شاه قاجار نسبت می دهند، در صورتی که محمد شاه فقط خانه را گسترش بخشیده است. فتحعلی شاه این خانه را برای سید محمد تقی حسینی بنا کرد که از جمله علما و مراجع دوره قاجار بود.

خانه آل یاسین بعدها به صورت موروثی به نظام الدین مجتهد کاشانی ملقب به “آل یاسین” تعلق گرفت. ایشان بعد از دوره مشروطه، اولین نماینده مردم کاشان در مجلس شورای اسلامی بودند.

خانه تاریخی آل یاسین تا سال ۱۳۶۵ خورشیدی به عنوان منزل مسکونی کاربرد داشت. سپس، این خانه در سال ۱۳۷۰ توسط شهرداری خریداری شد. مرمت و بازسازی آن در فواصل بین سال ۱۳۷۵ تا ۱۳۷۶ خورشیدی انجام گرفت. امروزه این خانه به محل معاونت عمرانی شهرداری کاشان تغییر کاربری داده شده است.

خصوصیات خانه تاریخی آل یاسین کاشان

نمای خانه تاریخی آل یاسین
نمایی از حیاط خانه تاریخی آل یاسین کاشان

در کنار درب ورودی خانه آل یاسین، دو سکو وجود دارند. این سکوها، پیرنشین یا شیخ نشین نام دارند و برای نشستن افراد مسن طراحی شده اند. بعد از عبور از درب اصلی، به داخل هشتی قدم می گذاریم که فضایی بین کوچه و حیاط را شامل می شود.

وقتی از هشتی خانه آل یاسین عبور می کنیم، به فضای سرپوشیده ای قدم می گذاریم که در حقیقت بیرونی خانه است و حوضخانه هم نامیده می شود. حوضخانه که به دالان حجاب نیز شهرت دارد، متشکل از دالان بزرگی است که اندرونی را به کوچه ارتباط می دهد. این مکان در گذشته محل اقامت مسافرین و مهمان های ساکنین بوده است.

در مرکز حوضخانه حوض زیبایی به چشم می خورد. همچنین، در اطراف آن دو ردیف اتاق قرار دارند که به صورت دو طبقه ساخته شده اند. طبقات خانه به صورت جداگانه برای اقامت بانوان و آقایان مورد استفاده قرار داشت. آقایان در طبقات پایین و بانوان در طبقات بالا سکوت داشتند. تمامی اتاق های خانه تاریخی آل یاسین، دارای پنجره های ارسی هستند و به صورت عمودی باز و بسته می شوند.

خانه آل یاسین دارای اندرونی هم می باشد که حیاطی جدا از بیرونی برای آن تعبیه شده است. اندرونی خانه برخلاف بیرونی، حیاط و حوض بزرگی دارد و باغچه ای زیبا دارد.

از آنجایی که قسمت راست اندرونی آفتاب گیر است، اتاق های آن در زمستان مورد استفاده قرار می گیرند. این اتاق ها به اصطلاح زمستان نشین هستند. قسمت چپ اندرونی هم پشت به آفتاب است و تابستان نشین می باشد.

اندرونی خانه آل یاسین، اتاقی به نام کرسی نشین دارد. در این اتاق، کرسی بزرگی وجود دارد که ساکنین در زمستان به دور آن جمع می شدند. در زیر اتاق چاله ای به نام چاله زغال وجود دارد که محل تامین گرمای کرسی بوده است.

سبک معماری این خانه تاریخی

ایوان خانه تاریخی آل یاسین

خانه تاریخی آل یاسین نمونه ای از خانه های ایرانی در مرکز فلات ایران است که در آن از چندین سبک معماری استفاده شده است. این سبک ها عبارتند از:

  1. سبک گودال باغچه: خانه آل یاسین به صورت پله ای ساخته شده است. چند پله از شاه نشین تا کف سرداب به طرف پایین وجود دارند. به این ترتیب، از کف سرداب تا سطح زمین، ۶ متر اختلاف سطح داریم. به دلیل عدم وجود لوله کشی در گذشته، از این اختلاف سطح برای استفاده از آب قنات استفاده می شد.
  2. سبک حجابدار: خانه آل یاسین، دارای اندرونی و بیرونی است که جزو سبک حجابدار در معماری ایرانی است. این خانه همچنین دارای در و پنجره های تو در تو است که موجب عدم دسترسی افراد غریبه به خانه می شود.
  3. سبک درونگرا: در بیرون خانه تقریبا هیچ تزییناتی نداریم اما وقتی به داخل اتاق ها وارد می شویم تزیینات زیادی دیده می شوند. تزییناتی از قبیل مقرنس کاری، گچ کاری و… در داخل اتاق ها باعث زیبایی هرچه بیشتر خانه می گردند.
  4. قرینه سازی: در ساخت خانه از سبک تقارن بهره برده اند. به این صورت که تقریبا دو جهت خانه به صورت قرینه هستند.

علاوه بر آن، اندرونی خانه تاریخی آل یاسین دارای ایوان بسیار زیبایی است. در هنگام سفر شاه و خانواده اش، این ایوان توسط آنها مورد استفاده قرار می گرفت و ایوان شاه نشین نام دارد. در زیر ایوان شاه نشین، سردابی وجود دارد که در تابستان مورد استفاده قرار می گرفت.

خانه دارای چندین سرداب دیگر نیز هست. سرداب زیر شاه نشین، سرداب اصلی خانه می باشد. داخل سرداب ها سردابه های کوچکی وجود دارند که “پس سرداب” نام دارند. این پس سرداب ها، برای خنک نگه داشتن آب و مواد غذایی هستند. در گوشه سرداب اصلی پنجره ای مشبک قرار دارد که به بادگیر متصل شده است.

بادگیرهای خانه تاریخی آل یاسین بر خلاف برخی بادگیرهای یزد که هشت پر هستند، به صورت چهار پر ساخته شده اند. این بادگیر باد را از چهار سمت به داخل خانه می کشاند. در زیر بادگیر، چاهی نیمه عمیق حفر شده است. جریان آب این چاه باعث خنکی هوای اتاق می شود.

بازدید از این خانه تاریخی را از دست ندهید

کاشان شهری بسیار زیباست که با خانه های تاریخی شهرت پیدا کرده است. خانه تاریخی آل یاسین یکی از آنهاست که ویژگی های منحصر به فرد زیادی دارد. جاذبه های گردشگری کاشان بیشتر از چیزی هستند که تصورش را بکنید.

اگر از آژانس های مسافرتی تورهای ایرانگردی می خرید یا به صورت شخصی به کاشان سفر می کنید، بازدید از خانه آل تاریخی یاسین را در اولویت قرار دهید. این خانه تاریخی باشکوه می تواند شما را به دوره قاجار ببرد و با معماری خاص خود، حال و هوای آن دوره را برای شما زنده کند.

دستی بر ایران” توصیه می کند که در داخل کاشان با راهنمای محلی سفر کنید تا بازدید از این بنا برای شما آسان تر شود.

تیم تولید محتوا

تیم تولید محتوا در "دستی بر ایران" از یک گروه پژوهشگر، نویسنده، مترجم و ویراستارانی تشکیل شده است که برای شما محتوای اریجینال تولید می کنند. آنها دوره های لازم را گذرانده اند تا بتوانند به گونه ای حرفه ای اطلاعات مورد نیاز "گردشگری آگاهانه" و "گردشگری مسئولانه" را برای شما تهیه نمایند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا