شهرهای ایران

جیرفت

جاذبه های تاریخی جیرفت: عقاب سنگی

جیرفت شهری است که آن را با تمدن پنج هزار ساله اش می شناسند. این شهر در استان کرمان واقع شده است. از جاذبه های گردشگری جیرفت می توان به محوطه باستان شناسی روستای کنارصندل، مسجد شهر قدیم جیرفت (دقیانوس)، کاروانسرای گنجعلیخان، آرامگاه امیر حیدر، آرامگاه سالار رضا، قلعه سموران، موزه جیرفت و غار شعیب نام برد.

از دیگر مکان‌های گردشگری در این سرزمین می‌توان به آبشار دره ده والی، آبشار دره گلم دخترکش، ییلاقات در بهشت (درهزار)، آبشار سرنکوه، روستای زیبای ساغری، روستای دریاچه، روستای رمون، روستای انجیرسیاه، روستای گروه، روستای سرمشک و روستای گراغان اشاره کرد.

جغرافیای جیرفت

این شهر در جنوب استان کرمان و در کرانه هليل رود و دامنه هاي جنوبي جبال بارز واقع شده است. ارتفاع آن 650 متر از سطح دريا است. جیرفت در گذشته، به واسطه داشتن سرزمين های بسيار حاصل خيز، هند کوچک و سبزواران ناميده می شد.

هوای شهر، در تابستان بسيار گرم و درزمستان، معتدل است. شهر جیرفت در دره‌ای پهن گسترده شده و از موقعیتی دشتی و کوهستانی برخوردار است. میانگین دمای سالانه 22 درجه سانتیگراد و میانگین بارش سالانه آن ۱۶۷.۷ میلیمتر است.

شیوه های سفر به این شهر متنوع است:

  • زمینی با خودروی شخصی

فاصله جیرفت تا تهران ۱۲۰۱، تا کرمان ۲۲۷، تا بندرعباس ۲۸۰، تا زاهدان ۴۳۴ کیلومتر است. سفر از تهران به جیرفت حدودا 15 ساعت طول می کشد.

  • زمینی با اتوبوس

از شهرهای تهران، کرمان، بافت، بندرعباس، زاهدان، کهنوج، عنبرآباد، درب بهشت، شیراز، مشهد و جبال بارز به سمت جیرفت به صورت روزانه اتوبوس وجود دارد.

  • هوایی

خطوط هواپیمایی هر هفته از فرودگاه این شهر دو پرواز رفت و برگشت به فرودگاه مهرآباد تهران انجام می دهند.

جمعیت و اقتصاد جیرفت

جمعیت این شهرستان بر طبق سرشماری سال 2016 میلادی در ایران، برابر با ۱۳۰٬۴۲۹ نفر بوده ‌است. عمده اشتغال مردم این منطقه مربوط به کشت محصولات زراعی و باغی و تولیدات آبزیان و دامی می باشد. جیرفت را هند ایران می نامند و علت آن آب و هوای مناسب این شهر برای کشاورزی است.

تاریخ جیرفت

در ابتدا به مروری بر تاریخ این شهر در دوران پیش از اسلام می پردازیم:

پژوهشگران مدت‌ها چنین می اندیشیدند که کهن‌ترین تمدن جهان در سومر عراق پای گرفته ‌است، اما کشف یک زیگورات (معبد) با قدمت بیش از پنج هزار سال، آثار سنگی بسیار و همچنین کتیبه‌های آجری به خطی ناشناخته از منطقه جیرفت ایران باعث شد باستان شناسان درباره دانسته‌ها و ادعاهای پیشین خود تجدید نظر کنند.

در حمله اسکندر به ایران، و در گذر او از هند به فارس، این منطقه را دیده و از آبادانی شهر، منطقه و کاخ‌ها و نیایشگاه‌های آن نام برده است.

تاریخ این شهر در دوران پس از اسلام:

جیرفت در زمان خلافت عمر (دومین خلیفه پس از پیامبر)، به دست اعراب فتح شد. جیرفت در این زمان مرکز ولایت کرمان به‌شمار می‌رفت. این شهر در دوره اسلامی بارها مورد حمله گروه های مختلف قرار گرفت.

مقارن حکومت صفاریان، بر آبادانی جیرفت افزوده شد. شاید بتوان بیشترین اهمیت جیرفت را در این دوره و حتی پس از آن، قرار گرفتن شهر در محل اتصال دو راه اصلی دانست: یکی راه هندوستان از طریق جالق و دیگری راه خلیج‌فارس، از طریق بندرعباس. در این زمان کالاهای تجار از جیرفت به دیگر نقاط کشور صادر می‌شد.

در دوره حکومت سلجوقیان، بر آبادانی جیرفت افزوده شد و به دستور محمد بن ارسلان شاه، کاروانسراها، مساجد و مدارس بسیاری در جیرفت احداث شدند.

جاذبه های تاریخی داخل شهر

در ابتدا به معرفی آن دسته از جاذبه های تاریخی جیرفت می پردازیم که در داخل شهر قرار دارند:

مسجد شهر قدیم جیرفت (دقیانوس)
این بنا در اطراف رودخانه‌ «هلیل‌رود» و در شهر بخشی از شهر قرار دارد که به شهر «دقیانوس» شهرت یافته است. این اثر دارای قدمتی بالغ بر هزار و دویست سال بوده و به اعتقاد برخی، عنوان قدیمی‌ترین مسجد جهان اسلام را به خود اختصاص داده است. وسعت مسجد، بالغ بر ۶ هزار متر مربع بوده و نزدیک به ۲ قرن از آن استفاده می‌شد.

موزه جیرفت

جاذبه های تاریخی جیرفت: اشیای کنار صندل

این موزه میزبان تعدادی از آثار تاریخی و باستانی کشف شده از بین هزار قلم شی باستانی است. در این موزه‌ می‌توان اشیایی همچون سردیس و تندیس انسان و جانوران ساخته شده از سنگ مرمر، پیکره‌ جانوران و انسان متشکل از سنگ صابونی، را مشاهده نمود.

از سوی دیگر، آثاری همچون اشیای کوچک ساخته شده از سنگ لاجورد، ظروف سنگی متعلق به دوران هزاره‌ سوم پیش از میلاد و … را می توان در این موزه مشاهده کرد. همچنین سفال‌هایی با قدمتی بالغ بر اواخر هزاره‌ی چهارم و سوم پیش از میلاد در دو نوع ساده و نقش‌دار که از کشفیات شهداد، تپه یحیی در استان کرمان و شهر سوخته در سیستان است، در این موزه به نمایش گذاشته شده اند.

جاذبه های تاریخی خارج از شهر

در زیر به معرفی سایر جاذبه های تاریخی جیرفت می پردازیم که در خارج از این شهر هستند:

قلعه سموران جیرفت

قلعه سموران

این بنا در فاصله‌ی ۶۰ کیلومتری از شرق شهرستان جیرفت و در نزدیکی روستای «رود فرق» قرار دارد. این قلعه متشکل از سنگ‌های مرمری است که بیشتر به رنگ قرمز متمایل بوده و بر بلندای کوهی ساخته شده است. از ویژگی‌های قابل توجه قلعه‌ سموران، استحکامات خاص این دژ قدرتمند دفاعی برای جلوگیری از حملات دشمنان است.

روستای دلفارد جیرفت

جاذبه های طبیعی جیرفت: روستای دلفارد

این روستای ییلاقی حدودا 40 کیلومتری شمال این شهر قرار دارد. جاذبه‌های دیدنی با چشم‌اندازهایی زیبا و بکر به همراه رودخانه‌ها، آبشارها، باغ‌ها و نیز کوه‌ها و ارتفاعات زیبا و چشم‌نواز در این روستا وجود دارند. این منطقه از استان به دلیل همین طبیعت مطبوع و دوست‌داشتنی، یکی از پرترددترین روستاهای شهرستان جیرفت محسوب می‌شود.

محوطه‌ی باستان‌شناسی کنارصندل

جاذبه های گردشگری جیرفت: تپه تاریخی کنار صندل

این محدوده یکی از مناطق تاریخی و باستانی کشور است که در فاصله‌ی ۵ کیلومتری از غرب شهرستان عنبرآباد و نیز ۳۰ کیلومتری از جنوب شهرستان جیرفت، واقع شده است. این محوطه از ویژگی های کلی یک شهر طبق اصول باستان‌شناسی بهره‌مند است. همچنین بقایایی از اولین شهرهای احداث شده‌ بشر، در این محدوده کشف و ثبت شده است.

آرامگاه سالار رضا

آرامگاه رضا سالار

در روستای «گرم سالار رضا» از توابع شهرستان جیرفت، مقبره‌ای تاریخی و متعلق به دوران برخی حاکمان محلی صوفی قرار دارد. این اثر ارزشمند تاریخی مربوط به یکی از خان‌های این منطقه از ایران است که به دلیل اهمیت آن، روستا نیز به نام این خان، شهرت یافته است.

آرامگاه میر حیدر مهنی

آرامگاه میر حیدر مهنی

این اثر تاریخی متعلق به دوران حکومت صفویان که در منطقه اسفندقه از توابع جیرفت قرار دارد. این بنا دارای گنبدی دو پوسته، تعدادی طاق‌نما، چندین راهرو و ایوان‌هایی دو طبقه است. درون بنا با خط‌های زیبا و ممتاز نستعلیق و همچنین خط نسخ، متونی ثبت شده است که در باب تجلیل از مقام معنوی فردی که در آن آرمیده، ذکر شده است.

جاذبه های طبیعی شهر جیرفت

هر گاه به این منطقه از ایران سفر کردید، به خاطر داشته باشید که جاذبه های طبیعی جیرفت ارزش بازدید دارند و سری هم به آنها بزنید.

دریاچه سد جیرفت
این دریاچه در فاصله‌ ۴۰ کیلومتری از شمال غربی شهرستان جیرفت، قرار دارد. این سد روی رودخانه زیبای هلیل‌رود و بر دامنه‌ی کوه‌های زاگرس قرار گرفته است که با ذخیره‌ی آب، برای تولید برق، احداث شده است.

غار شعیب

غار شعیب

این غار در ۱۸ کیلومتری از شهرستان جیرفت، در منطقه‌ای به نام «مارون» قرار گرفته است. این پدیده‌ طبیعی در دیدگاه مردم محلی دارای اهمیت ویژه‌ای است. آنها معتقدند که این غار همان غار «اصحاب کهف» است. برخی دیگر نیز بر این باورند که این غار، محل عبادت عارفی به نام شعیب بوده است که در نزدیکی آن زندگی می‌کرده است.

تیم تولید محتوا

تیم تولید محتوا در "دستی بر ایران" از یک گروه پژوهشگر، نویسنده، مترجم و ویراستارانی تشکیل شده است که برای شما محتوای اریجینال تولید می کنند. آنها دوره های لازم را گذرانده اند تا بتوانند به گونه ای حرفه ای اطلاعات مورد نیاز "گردشگری آگاهانه" و "گردشگری مسئولانه" را برای شما تهیه نمایند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا